Bugun...


Bülent Bakan

facebook-paylas
Çingene Mavisi
Tarih: 23-05-2021 11:53:00 Güncelleme: 23-05-2021 12:23:00


 

‘Her yıl Mart ayında, paçavralar içinde bir çingene obası köyün (Macondo) dışına çergilerini kurar, boru ve dümbelek şamatası içinde yeni icatların çığırtkanlığını yaparlardı. Önce mıknatısı getirdiler. Kendini Melquiades diye tanıtan sakalı taraz taraz, elleri pençe gibi, iri kıyım bir çingene, Makedonyalı bilge simyacıların sekizinci harikası dediği nesneyle akıl çelen bir gösteriye girişti.’ Gabo’nun çok sevdiğim çizgi roman ile büyülü fantastik film arası ‘Yüzyıllık Yalnızlık’ta Melquiades çingene bilge olarak çok önemlidir Macondo’nun içgüdüsel tarihinde. Kolonya üreticilerinin soyup Salda Gölüne çevirdiği kıtanın da çingeneleri olduğunu bilmezdim. Çingenelerin olmadığı bir Macondo nasıl çöle dönerse mavi bilye de aynen bir çöle benzeyecektir.

 

ResimLink - Resim Yükle

 

Çingene obası her geldiğinde olmadık nesneler getirir Macondo’ya. Yıllar sonra şimdi fark ediyorum da köyü çılgın bir merak duygusu seline boğan nesnelerin arasında bir sanat eseri yok. Çingeneler de Macondo’lular gibi yaşayan bir sanat eseri, bir pentür olduğundan belki de bir sanat eseri getirme gereği duymadı Melquiades. Belki de bir türlü belini doğrultamayan bu muz plantasyonu kıta en son bir sanat eserine gereksinim duyuyordur. Salgın sonrası bazı nesnelerin cilaları parladı da bazıları da gözden düşmedi mi? Bir resim, bir heykel veya bir fotoğraf ne ifade edebilir ki Macondo Mezarlığından kendine yer beğenmeye başlayanlar için. Yüz yıllık yalnızlıktan kıvranan çıkmaz sokağın başından çorap ya da çuval bir türlü eksik olmaz. Küredeki diğer Macondo’ların durumu da aynıdır. Macondoların sayısı belirsizdir. Belki de Macondo’ları değil de Macondo’ya büyülü nesnelerin geldiği yerleri saymak daha mantıklı. Salgın sonrasında aşılarını tamamlamış, salgına dayak atmış bir Macondo bulmak olanaksızdır. Macondo’ların başı Macondo’lu olmayanlar nedeniyle beladan kurtulmaz.

 

ResimLink - Resim Yükle

 

‘Martta çingeneler yine geldiler. Bu kez, Amsterdamlı Yahudiler'in son buluşu diye gösterdikleri bir teleskopla dümbelek çapında bir büyüteç getirdiler. Koyun öteki ucuna bir çingene karısı diktiler, teleskopu da çerginin ağzına koydular. Beş reali bastıran, gözünü teleskopa uydurup çingene karısını bir arşın ötede görüyordu. Melquiades, bilim uzaklığı ortadan kaldırdı, diye fetva verdi. Çok yakında insanoğlu evinden dışarı adım atmadan dünyanın neresinde ne oluyorsa görebilecek.’

 

ResimLink - Resim Yükle

 

Bilimin sözde elinden kaçırdığı bir hastalıklı yarasa yüzünden Macondo’lular evden dışarı adım atamaz oldu. Bazı noktalarda insanlar nehirlerde yüzerek varıyor Tahtalı Köye, diğer noktalarda ise tamamı aşılanmış Homo Sapiens’ler Batı Yakası Sepet Finalini seyrediyorlar ürkmeden. Erişimi olanlar için kürenin geri kalanı gerçekten de yakın oldu. Bu nedenle son elli yılın sonunda neler olup bitiyor görebiliyoruz. İki hintli kıtanın bir de ortasında bir hintli kıtacık var ama üst komşu alttakilerden birkaç fersah ilerlemiş durumda. Kara kıtayı anlamak zor da bu çiçeklere bezenmiş kıtanın neden geri kaldığını anlamak zor demiyoruz. Müze kıtanın nüfusu çiçeklere bezenirken kan kaybından kurtulup bugüne nasıl vardığına bile şaşırmak gerek. 

 

ResimLink - Resim Yükle

 

‘Jose Arcadio Buendia bile Melquiades'in bilgeliğinin akıl almaz boyutlara vardığına inandı, ama baş başa kaldıklarında çingene, takma dişlerin aslını esasını anlatınca heyecandan kabına sığamaz oldu. Bu is hem öylesine yalın, hem öylesine olağanüstü görünüyordu ki, Jose Arcadio Buendia'nın simya deneylerinden bir anda sıdkı sıyrılıverdi. Üzerine yine hafakanlar bastı. Doğru dürüst yemek yemiyor, evin içinde dönüp duruyordu. Şu dünyada akıl almaz şeyler oluyor, dedi Ursula'ya. Irmağın hemen karsı kıyıcığında her türlü sihirli araç gereç varken, biz burada, eşekliğimize doymayalım.’

 

ResimLink - Resim Yükle

 

Bir takma dişin sihir olduğu dünyada yaşıyoruz Macondo olarak. Kürede nesnelerin imparatorluğu esip duruyor en başından beri. Nesnelere kumanda edemeyenler Macondo’lu olmaya devam ediyor. En son bir küçük şişe dolusu sıvının patentine sahip olanlar kürenin yeni milyar dolarder listesine adlarını yazdırdı. Bu yeni görgüsüzler yakında koleksiyonlarını oluşturmaya başlar. Kürenin sanat merkezlerindeki fuarlardan, borsanın aşılı sanatçılarından eser almaya başlar. Macondo’luların cebinde kalan birkaç dolar boşalır. Biri daha fakirlerken birileri de yalınayak dolaşır koleksiyon teknelerde. Güneşin tadını çıkarır Güneş sahillerinde. Bu yeni yağlı kaslı şamanlara Damien Hirst enstelasyonlarını tavsiye ederim. Bugünleri görmüş gibi ecza dolapları kurmuş yıllar önce. Bugüne bu denli uyabilecek başka bir sanat eseri görmedim ben.

 

ResimLink - Resim Yükle

 

Yakında aşılar sayıca katlanır, eczanelerde satılmaya başlar ve sokağa çıkmadan önce izinle günlük aşıyı olup öyle çıkar hale geliriz. Bu yeni sınıf ayın aydınlık yüzündeki havuzlarda güneşlenip serinleyerek tatil yaparken de biz evden çalışmaya devam ederiz.

 

ResimLink - Resim Yükle

 

Bugünlerde çingenelere özenmeye başladım. Oskarlı Nomadland, neredeyse reklam filmi gibiydi. Karavan çingenelerin buluşudur. Bir yerde gereğinden fazla kalmayan bu gezginleri en iyi anlatan her iyi işte olduğu gibi yine bir 68’li Gajo Tony Gatlif olmuş. Çingeneler nesnelerin imparatorluğuna hiç dâhil olmamışlar. Orduları olmamış hiç. Hiç gözünün üstünde kirpik var deyip savaş çıkarmamışlar. Atomu parçalayıp kadavraları toplamamışlar. Müze kurmamışlar, girenlerden ücret talep etmemişler ama müzede bir sanat eseri olarak yaşamışlar. Yerleşik hayata geçsinler diye görmedikleri zulüm kalmamış. Büyük savaşta milyon tanesi sabun olmuş, gaza doymuş, kül olmuş ama onlar yine vaz geçmemişler. Piramidin en altında kalmışlar ama bakıyorum da sfenkslerden, piramidlerden çok uzakta yaşayan bu gezgin sanat hayat uzmanlarından öğrenecek çok şey var. Kürenin ısınmasında en az ayak izi de onların. Doğayla uyum ötesinde bir ilişki tesis eden bu çılgın topluluk saygıyı hak ediyor.

 

ResimLink - Resim Yükle

 

Bugün Homo Sapiens olarak sürdürülebilir bir yaşam biçiminin çok uzağında yaşıyoruz. Bunun farkına varan bazıları kapitalist nesnelere olan bağımlılıklarından vaz geçip sadece yüz nesneye yüz verip yaşamaya karar veriyor. Çingeneler bunun çok altında taşımaya değmeyecek hiçbir şey olmadan bin yıldır dolaşıyor.

 

En çok da kendilerinden ayırmadıkları hayvanları ile olan ilişkilerine hayran oluyor insan. Onlar da göçebelikten yana şikâyet etmiyorlar. Bunu çözebilmek için orangutanların, şempanzelerin arasında yıllarca kalmıştı Charlie’nin Melekleri. Çingenelere sorsalar onlar söylerdi, her çingene bilir dört ayaklıların kesin kabul görmüş bir kişiliği olduğunu.

 

Tony Gatlif filmlerini seyredin. Gajoları veya yerinde duramayan doğanın içinde özgürce dolanan çingenelerin karbonsuz ayak izlerini takip edin. Böyle giderse Mad Max’in açık hava sinemalarında ilk seyrettiğimde büyülendiğim patlıcan kurusu gezegende bir gün herkes çingene olmak zorunda kalabilir. Nomadland olma günleri geldiğinde dikkat edin de susuz kalan toprağın obruklarına düşmeyin.  Kürede başakların ilk yeşerdiği topraklar artık bir Obrukland haline gelmiş durumda. Aside doymuş, siyanürle yıkanmış mezarlıkların uzağından geçin. Denizin yanına bile yaklaşmayın. Marmara bugünden ölü deniz oldu, çöldü. Kusmuk denizi müsilaj yüzünden bataklık olmuştur çoktan. Bataklıkta kalıverirsiniz sonra dinozor leşleri gibi. Bu çıkmaz sokakta bir Çingene Mavisi bile bulmak zor bu zamanda.



Bu yazı 2434 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
HAVA DURUMU
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Trabzonspor 31 21 2 8 59 27 71 +32
2 Konyaspor 31 17 7 7 51 33 58 +18
3 Fenerbahçe 31 16 7 8 54 35 56 +19
4 Alanyaspor 31 15 9 7 57 48 52 +9
5 Başakşehir FK 31 15 11 5 43 31 50 +12
6 Adana Demirspor 31 13 8 10 46 32 49 +14
7 Hatayspor 31 14 11 6 48 46 48 +2
8 Beşiktaş 31 12 8 11 45 40 47 +5
9 Antalyaspor 31 12 11 8 36 37 44 -1
10 Fatih Karagümrük 31 12 12 7 36 45 43 -9
11 Kasımpaşa 31 11 12 8 47 44 41 +3
12 Sivasspor 31 10 10 11 42 40 41 +2
13 Galatasaray 31 11 12 8 42 45 41 -3
14 Gaziantep FK 31 11 13 7 41 44 40 -3
15 Kayserispor 31 10 13 8 43 52 38 -9
16 Giresunspor 31 10 15 6 34 39 36 -5
17 Altay 31 8 18 5 32 45 29 -13
18 Göztepe 31 7 18 6 36 53 27 -17
19 Çaykur Rizespor 31 7 19 5 30 57 26 -27
20 Yeni Malatyaspor 31 5 21 5 23 52 20 -29
Takım O G M B A Y P AV
1 MKE Ankaragücü 29 18 6 5 45 23 59 +22
2 Ümraniyespor 29 17 7 5 48 28 56 +20
3 Bandırmaspor 29 16 9 4 43 25 52 +18
4 Eyüpspor 29 13 6 10 44 32 49 +12
5 İstanbulspor 28 14 8 6 44 30 48 +14
6 BB Erzurumspor 29 13 8 8 46 34 47 +12
7 Samsunspor 28 11 8 9 45 36 42 +9
8 Manisa FK 29 11 11 7 33 35 40 -2
9 Adanaspor 29 10 11 8 32 30 38 +2
10 Keçiörengücü 28 10 10 8 36 37 38 -1
11 Boluspor 28 9 11 8 32 33 35 -1
12 Tuzlaspor 28 9 11 8 25 29 35 -4
13 Menemenspor 28 8 9 11 36 44 35 -8
14 Gençlerbirliği 28 10 13 5 32 42 35 -10
15 Altınordu 29 11 17 1 33 51 34 -18
16 Denizlispor 28 9 13 6 31 40 33 -9
17 Kocaelispor 28 9 13 6 27 38 33 -11
18 Bursaspor 28 7 14 7 30 42 28 -12
19 Balıkesirspor 28 3 23 2 21 54 11 -33
Takım O G M B A Y P AV
1 Eyüpspor 38 28 2 8 82 25 92 +57
2 Sakaryaspor 38 21 5 12 74 35 75 +39
3 Kırşehir Belediyespor 38 21 8 9 57 32 72 +25
4 Kırklarelispor 38 19 6 13 60 32 70 +28
5 Van Spor 38 21 11 6 59 35 69 +24
6 Bodrumspor 38 18 11 9 80 48 63 +32
7 Etimesgut Belediyespor 38 18 13 7 63 36 61 +27
8 Karacabey Belediyespor 38 15 12 11 52 41 56 +11
9 Turgutluspor 38 16 16 6 44 56 54 -12
10 Serik Belediyespor 38 13 11 14 51 48 53 +3
11 Pendikspor 38 15 16 7 66 53 52 +13
12 Pazarspor 38 15 18 5 60 64 50 -4
13 Tarsus İdman Yurdu 38 13 15 10 56 55 49 +1
14 Bayburt Özel İdare Spor 38 14 18 6 52 61 48 -9
15 Sivas Belediyespor 38 11 14 13 63 58 46 +5
16 1922 Konyaspor 38 11 18 9 47 49 42 -2
17 Kastamonuspor 38 8 18 12 31 58 36 -27
18 Elazığspor 38 10 22 6 61 90 33 -29
19 Mamak FK 38 6 26 6 32 121 24 -89
20 Kardemir Karabükspor 38 1 34 3 16 109 3 -93
Takım O G M B A Y P AV
1 Diyarbekirspor 30 20 2 8 43 18 68 +25
2 1928 Bucaspor 30 20 3 7 58 18 67 +40
3 Yeşilyurt Belediyespor 30 17 8 5 50 27 56 +23
4 Ofspor 30 14 5 11 43 31 53 +12
5 Arnavutköy Belediye 30 13 8 9 40 29 48 +11
6 Edirnespor 30 12 9 9 34 31 45 +3
7 Belediye Derincespor 29 10 9 10 38 29 40 +9
8 Artvin Hopaspor 30 10 11 9 41 44 39 -3
9 Fatsa Belediyespor 30 10 12 8 22 31 38 -9
10 Kızılcabölükspor 30 9 11 10 34 33 37 +1
11 Nevşehir Belediyespor 30 9 14 7 31 31 34 0
12 Çankaya FK 30 10 16 4 28 48 34 -20
13 1877 Alemdağspor 30 9 15 6 37 48 33 -11
14 Antalya Kemerspor 30 7 17 6 27 50 27 -23
15 Payasspor 29 5 16 8 29 53 23 -24
16 Manisaspor 30 1 20 9 22 56 12 -34
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/04/2022 Fatih Karagümrük vs Kasımpaşa
 09/04/2022 Çaykur Rizespor vs Konyaspor
 09/04/2022 Göztepe vs Kayserispor
 09/04/2022 Beşiktaş vs Alanyaspor
 09/04/2022 Gaziantep FK vs Trabzonspor
 10/04/2022 Yeni Malatyaspor vs Giresunspor
 10/04/2022 Adana Demirspor vs Altay
 10/04/2022 Sivasspor vs Başakşehir FK
 10/04/2022 Fenerbahçe vs Galatasaray
 11/04/2022 Antalyaspor vs Hatayspor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/04/2022 Bandırmaspor vs Boluspor
 09/04/2022 Ümraniyespor vs MKE Ankaragücü
 09/04/2022 Gençlerbirliği vs Keçiörengücü
 09/04/2022 Adanaspor vs Balıkesirspor
 10/04/2022 Manisa FK vs Samsunspor
 10/04/2022 Denizlispor vs Tuzlaspor
 10/04/2022 Menemenspor vs İstanbulspor
 10/04/2022 Bursaspor vs Kocaelispor
 11/04/2022 Eyüpspor vs Altınordu
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 09/04/2022 Bayburt Özel İdare Spor vs Niğde Anadolu FK
 09/04/2022 Etimesgut Belediyespor vs Sakaryaspor
 09/04/2022 Kahramanmaraşspor vs Afjet Afyonspor
 09/04/2022 Van Spor FK vs Somaspor
 10/04/2022 Serik Belediyespor vs Diyarbekir Spor
 10/04/2022 Bodrumspor vs Ankaraspor
 10/04/2022 Çorum FK vs 1461 Trabzon FK
 10/04/2022 Sarıyer vs İnegölspor
 10/04/2022 Sivas Belediyespor vs Adıyaman FK
 10/04/2022 Turgutluspor vs Ergene Velimeşe
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 10/04/2022 1954 Kelkit Bld.Spor vs Bergama Belediyespor
 10/04/2022 Çatalcaspor vs Fatsa Belediyespor
 10/04/2022 Elazığspor vs Batman Petrolspor
 10/04/2022 Hendek Spor vs Erbaaspor
 10/04/2022 Kahta 02 Spor vs Arnavutköy Belediye
 10/04/2022 Karaman Futbol Kulübü vs Başkent Gözgözler Akademi FK
 10/04/2022 Nevşehir Belediyespor vs Belediye Kütahyaspor
 10/04/2022 Osmaniyespor FK vs Artvin Hopaspor
 10/04/2022 Sancaktepe FK vs Bursa Yıldırımspor
 10/04/2022 Elazığspor - Batman Petrolspor Batman Petrolspor ligdeki son 11 maçında hiç kaybetmedi  Batman Petrolspor yenilmez
 10/04/2022 Nevşehir Belediyespor - Belediye Kütahyaspor Nevşehir Belediyespor ligdeki son 5 maçında hiç kazanamadı  Belediye Kütahyaspor yenilmez
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ
resmi ilanlar

Sizce Türkiye'deki en büyük sorun hangisidir?


NAMAZ VAKİTLERİ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
YUKARI