Bugun...


Mehmet Akkaya

facebook-paylas
T.Hobbes ve J.Locke’tan Hegel ve Marx’a
Tarih: 11-02-2016 17:57:00 Güncelleme: 11-02-2016 17:57:00


Liberal felsefeler tarihsel olarak daha eskidir; kökleri 15. ve 16. yüzyıllara kadar uzanır. Felsefe tarihi kitapları bu konuda T.Hobbes ve J.Locke’un adını zikrederler. Marksizm ise yenidir, 19. yüzyıldan öteye geçmez. Marksizm siyasal planda sosyalizmi/komünizmi hedefler. Bu istikamette felsefe yapan filozofların başında, Marksizmi en geniş düşünce sınırlarıyla göz önüne alırsak, Hegel ve Marx’ın geldiği rahatlıkla söylenebilir. Bu anlamdaki felsefenin yıldızı bütün dünyayı aydınlatırken aydınlanan ortam, emekçiler açısından büyük umutlar vaad eden bir dönem olmuştur. Adeta ayaklar baş olmuş; emekçiler, işçiler, yoksul köylüler kısa bir süre için de olsa iktidara gelmişlerdir. Denilebilir ki, felsefe maddi silahlarını kitlelerde, kitleler de manevi silahlarını felsefede bulmuştur. Yüz yıl sonra baktığımızda bu çalışan sınıflar yani zenginliklerin kaynağı olan sınıflar iktidarlardan uzaklaştırılmış, yeniden köleleştirilmişlerdir. Yani mülksüzleştirenler mülksüzleştirilmiştir; sonraları ise yeniden başa dönüldü. Fakat bir farkla: Artık mülksüzlerin büyük bir deneyimi var, tarihi var, bilgisi var, birikimi var.

 

Çağımızın felsefesi dışında, başta liberal felsefe olmak üzere eski felsefelerin hiçbiri, çalışanlara “insan” muamelesi yapmadı, yapmadığı gibi onların yönetme yeteneklerinden de söz etmedi. Çalışanların yönetme yeteneklerinin keşfi kuşkusuz ki 19. yüzyıl felsefesine aittir. Sokrates’le başlayan büyük filozoflar kuşağının Platon ve Aristoteles gibi düşünürlerinin gözünde köleler iş gören diğer aletlerden başka bir şey değildi. Aristoteles köleleri açıkça “canlı araçlar” diye anmıştır. Siyasal ve sosyal bakımdan felsefeler “elitist felsefe” düzeyinden öteye gidememiştir. Ortaçağda ise insan, özellikle de çalışanlar, Tanrının kulundan başka bir şey değildi. Çalışanlar, “Tanrılarına itaat eder gibi efendilerine itaat etmeleri gereken” varlıklardı. Yeniçağın J.Locke gibi büyük düşünürleri açısından da kuşkusuz ki mülkiyeti olan birey daha değerliydi. Çağımızın ve günümüzün liberal felsefeleri işte bu mirası olduğu gibi almış, onu kısmen yumuşatmış olsa da katı, donuk ve dokunulmaz nitelikleriyle benimsemiştir. Marksist düşüncenin sürdüğü iz ise farklıdır. Felsefe tarihinde doğa filozoflarından, Demokritos ve Epikuros gibi maddecilerden ve sofistler olarak bilinen sorgulayıcı ekolün ağırlığı ve önemi bilinir. İşte Marksizm, yeni düşünce kaynaklarının dışında, olsa olsa bu tarihsel ekollere yakın ve yatkındır. Genel olarak insan özelde de üretim içindeki insanın gücünü keşfetme onuru, bu kaynaklardan da beslenmiş olan Hegel’e ve özellikle de bir noktaya kadar onu maddeci titizlikle gözlemleyen Marx’a aittir. Emekçilere yol haritasını diyalektik düşüncenin kurucusu da olan işte bu filozoflar vermiştir. Haritada yollar doğru çizilmişti, çok geçmeden sonuçlar alındı: Fransa’da (Paris’te), Rusya’da, Çin’de ve Doğu Avrupa’da…



Bu yazı 2775 defa okunmuştur.

FACEBOOK YORUM
Yorum

YAZARIN DİĞER YAZILARI

Bizi Takip Edin :
Facebook Twitter Google Youtube RSS
HAVA DURUMU
YAZARLAR
ÇOK OKUNAN HABERLER
  • BUGÜN
  • BU HAFTA
  • BU AY
PUAN DURUMU
Takım O G M B A Y P AV
1 Medipol Başakşehir 17 10 2 5 22 8 35 +14
2 Trabzonspor 17 8 4 5 32 22 29 +10
3 Yeni Malatyaspor 17 8 4 5 26 16 29 +10
4 Kasımpaşa 17 9 6 2 37 28 29 +9
5 Galatasaray 17 8 4 5 30 21 29 +9
6 Antalyaspor 17 8 6 3 19 21 27 -2
7 Beşiktaş 17 7 5 5 28 23 26 +5
8 Atiker Konyaspor 17 6 4 7 23 20 25 +3
9 Sivasspor 17 6 5 6 24 23 24 +1
10 Göztepe 17 7 9 1 18 19 22 -1
11 Bursaspor 17 4 4 9 17 17 21 0
12 MKE Ankaragücü 17 6 9 2 17 26 20 -9
13 Kayserispor 17 5 8 4 15 25 19 -10
14 Alanyaspor 17 5 9 3 13 22 18 -9
15 Akhisarspor 17 4 8 5 19 26 17 -7
16 BB Erzurumspor 17 3 7 7 16 22 16 -6
17 Fenerbahçe 17 3 7 7 16 24 16 -8
18 Çaykur Rizespor 17 1 7 9 19 28 12 -9
Takım O G M B A Y P AV
1 Gençlerbirliği 8 7 0 1 19 2 22
2 Denizlispor 9 6 1 2 18 6 20
3 Ümraniyespor 9 6 2 1 13 7 19
4 Eskişehirspor 9 4 1 4 10 8 16
5 Altınordu 9 4 2 3 14 7 15
6 Hatayspor 9 4 2 3 11 5 15
7 Gazişehir Gaziantep FK 9 4 3 2 14 8 14
8 İstanbulspor 8 4 2 2 15 14 14
9 Osmanlıspor FK 9 4 4 1 9 9 13
10 Adana Demirspor 9 3 3 3 14 9 12
11 Adanaspor 8 3 2 3 11 7 12
12 Balıkesirspor Baltok 8 3 3 2 7 8 11
13 Giresunspor 8 3 4 1 10 11 10
14 Boluspor 8 2 3 3 9 9 9
15 Afjet Afyonspor 8 2 4 2 11 14 8
16 Elazığspor 8 2 4 2 11 14 8
17 Altay 8 2 5 1 8 10 7
18 Kardemir Karabükspor 9 0 7 2 5 19 2
Takım O G M B A Y P AV
1 Manisa BBSK 8 7 0 1 21 3 22
2 Tuzlaspor 9 7 1 1 20 3 22
3 Fatih Karagümrük 9 6 1 2 20 8 20
4 Menemen Belediyespor 9 6 1 2 23 13 20
5 Şanlıurfaspor 8 5 0 3 11 5 18
6 Sivas Belediyespor 9 5 2 2 16 11 17
7 Kırklarelispor 9 4 1 4 14 7 16
8 Pendikspor 8 4 1 3 15 11 15
9 Tarsus İdman Yurdu 8 4 2 2 16 14 14
10 Etimesgut Belediyespor 8 3 1 4 10 8 13
11 Darıca Gençlerbirliği 9 3 3 3 8 6 12
12 Zonguldak Kömürspor 8 3 3 2 8 9 11
13 Kahramanmaraşspor 9 3 5 1 6 11 10
14 Bak Spor 8 2 3 3 9 14 9
15 Konya Anadolu Selçukspor 8 1 2 5 12 15 8
16 Bandırmaspor 8 2 4 2 7 10 8
17 Fethiyespor 9 1 3 5 6 12 8
18 Tokatspor 9 1 6 2 4 13 5
Takım O G M B A Y P AV
1 Şile Yıldızspor 8 6 2 0 21 6 18
2 Nevşehir Belediyespor 8 5 0 3 21 9 18
3 Nazilli Belediyespor 8 5 0 3 17 7 18
4 Hekimoğlu Trabzon 8 5 1 2 11 6 17
5 Silivrispor 8 5 2 1 11 3 16
6 Karaköprü Belediyespor 8 5 2 1 15 8 16
7 Tire 1922 8 4 0 4 13 6 16
8 Ergene Velimeşe 8 4 1 3 13 6 15
9 Kozan Belediyespor 8 3 1 4 10 7 13
10 Yomraspor 8 3 1 4 9 7 13
11 Batman Petrolspor 8 3 2 3 10 10 12
12 Artvin Hopaspor 8 2 1 5 7 3 11
13 Gebzespor 8 2 2 4 8 5 10
14 Büyükçekmece Tepecikspor 8 3 4 1 9 11 10
15 Erzin Belediyespor 8 2 3 3 12 10 9
16 Erbaaspor 8 0 4 4 4 8 4
17 Körfez Spor Kulübü 8 0 6 2 5 18 2
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/01/2019 Akhisarspor vs Beşiktaş
 19/01/2019 BB Erzurumspor vs Atiker Konyaspor
 19/01/2019 Yeni Malatyaspor vs Göztepe
 19/01/2019 Antalyaspor vs Kayserispor
 19/01/2019 Galatasaray vs MKE Ankaragücü
 20/01/2019 Alanyaspor vs Sivasspor
 20/01/2019 Trabzonspor vs Medipol Başakşehir
 21/01/2019 Bursaspor vs Fenerbahçe
 21/01/2019 Kasımpaşa vs Çaykur Rizespor
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 18/01/2019 Adana Demirspor vs Kardemir Karabükspor
 19/01/2019 Gazişehir Gaziantep FK vs Denizlispor
 19/01/2019 Afjet Afyonspor vs İstanbulspor
 19/01/2019 Osmanlıspor FK vs Boluspor
 20/01/2019 Hatayspor vs Gençlerbirliği
 20/01/2019 Ümraniyespor vs Altay
 20/01/2019 Eskişehirspor vs Giresunspor
 20/01/2019 Altınordu vs Balıkesirspor Baltok
 21/01/2019 Elazığspor vs Adanaspor
 19/01/2019 Gazişehir Gaziantep FK - Denizlispor Denizlispor ligdeki son 9 maçında hiç kaybetmedi  Denizlispor yenilmez
 18/01/2019 Adana Demirspor - Kardemir Karabükspor Kardemir Karabükspor ligdeki son 17 maçında hiç kazanamadı  Adana Demirspor yenilmez
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/01/2019 Bak Spor vs Tarsus İdman Yurdu
 19/01/2019 Fethiyespor vs Şanlıurfaspor
 19/01/2019 Menemen Belediyespor vs Fatih Karagümrük
 20/01/2019 Kahramanmaraşspor vs Bandırmaspor
 20/01/2019 Sivas Belediyespor vs Pendikspor
 20/01/2019 Kırklarelispor vs Etimesgut Belediyespor
 20/01/2019 Tokatspor vs Darıca Gençlerbirliği
 20/01/2019 Tuzlaspor vs Konya Anadolu Selçukspor
 20/01/2019 Zonguldak Kömürspor vs Manisa BBSK
Tarih Ev Sahibi Sonuç Konuk Takım
 19/01/2019 Silivrispor vs Hekimoğlu Trabzon
 20/01/2019 Artvin Hopaspor vs Körfez Spor Kulübü
 20/01/2019 Karaköprü Belediyespor vs Batman Petrolspor
 20/01/2019 Ergene Velimeşe vs Erbaaspor
 20/01/2019 Gebzespor vs Şile Yıldızspor
 20/01/2019 Kozan Belediyespor vs Erzin Belediyespor
 20/01/2019 Nevşehir Belediyespor vs Yomraspor
 20/01/2019 Tire 1922 vs Büyükçekmece Tepecikspor
 19/01/2019 Silivrispor - Hekimoğlu Trabzon Hekimoğlu Trabzon ligde deplasmandaki son 8 maçında hiç kaybetmedi  Hekimoğlu Trabzon yenilmez
SON YORUMLANANLAR
HABER ARŞİVİ
resmi ilanlar
GAZETEMİZ

24 Haziran Seçimlerinin Şaibesiz Olduğuna İnanıyor Musunuz?


NAMAZ VAKİTLERİ
GÜNLÜK BURÇ
nöbetçi eczaneler
HABER ARA
YUKARI